Podsumowanie Roku Dialogu Międzykulturowego - Forum Obywateli w Krakowie
Dialog międzykulturowy jest potrzebny zarówno wewnątrz jak i na zewnątrz Unii Europejskiej, dla zapewnienia harmonijnej integracji z jednej strony i przyjaznego sąsiedztwa z drugiej - mówili uczestnicy debaty "Europejski Rok Dialogu kulturowego - czas na bilans".
Debata odbyła się 27 listopada w Krakowie w ramach zainicjowanych przez Parlament Europejski spotkań z cyklu "Forum Obywateli".
Wśród panelistów znaleźli się posłowie do PE Janusz Onyszkiewicz i Andrzej Szejna, poseł na Sejm Jerzy Fedorowicz, ambasador Europejskiego Roku w Polsce Krzysztof Czyżewski, Iga Raczyńska z Narodowego Centrum Kultury, profesor Zdzisław Mach z Uniwersytetu Jagiellońskiego, Krystyna Marcinkowska ze Stowarzyszenia Rozwoju Integracji Młodzieży. Debatę prowadził dziennikarz TVP Kraków Sławomir Mokrzycki.
Poseł Janusz Onyszkiewicz zwrócił uwagę, że dialog międzykulturowy jest ściśle związany z problemem poszerzenia Unii o Turcję i ze zjawiskiem imigracji do UE z innych części świata. Według posła Onyszkiewicza Unia powinna odpowiedzieć sobie na pytanie, czy z Turcją jako państwem członkowskim zachowa poczucie wspólnoty.
O polityce imigracyjnej mówił też poseł Andrzej Szejna. "Ważnym elementem polityki imigracyjnej jest polityka integracyjna, a nie tylko wizowa, czy azylowa. Dialog międzykulturowy jest jej narzędziem". Poseł skrytykował dwa ostatnie polskie rządy za przyłączenie się do protokołu ograniczającego stosowanie Karty Praw Podstawowych Unii Europejskiej w Wielkiej Brytanii i w Polsce.
Profesor Zdzisław Mach podkreślił, że Karta Praw Podstawowych jest zbiorem praw i wartości uznanych za wspólne przez narody Unii. Przyznał, że nad wartościami 'kolektywistycznymi', takimi jak rodzina kościół lub naród, przeważają w niej wartości oświeceniowe, indywidualistyczne, jak wolność jednostki lub równość szans.
Krzysztof Czyżewski przekonywał, że dialog międzykulturowy w Unii jest często powierzchowny i niezakorzeniony w społecznościach; podkreślał, że działania sprzyjające dialogowi muszą mieć charakter długofalowy.
Krystyna Marcinkowska zwróciła uwagę, że Unia proponuje i wspiera finansowo programy edukacyjne ułatwiające dialog międzykulturowy, takie jak "Młodzież w działaniu". Jej zdaniem Polska jest w czołówce państw członkowskich pod względem wykorzystania szans stwarzanych przez te programy. Marcinkowska pokazała film ilustrujący różnice kulturowe między uczestnikami jednego z projektów zrealizowanych w ramach "Młodzieży w działaniu". Uzmysłowił on zgromadzonym, że nawet niewinna polska partykuła 'no' może być odbierana przez cudzoziemców jako odmowa (angielskie 'no' znaczy 'nie').
Iga Raczyńska z Narodowego Centrum Kultury, które koordynuje w Polsce działania Europejskiego Roku Dialogu Międzykulturowego dokonała podsumowania dotychczasowych projektów i zachęcała młodzież do udziału w konkursie na esej związany z tematyką wielokulturowości. (szczegóły na stronie www.dialog2008.pl).
W spotkaniu w krakowskim Klubie pod Jaszczurami uczestniczyło blisko 150 osób, głównie młodych. W czasie dyskusji pojawiły się głosy, że Polska nie jest krajem tolerancyjnym, a w społeczeństwie pokutuje wiele uprzedzeń względem przedstawicieli innych kultur. Większość uczestników forum nie zgodziła się z taką tezą. Publiczność była jednak zgodna, że działania na rzecz dialogu międzykulturowego powinny być bardziej intensywne.
Uczestnicy dyskusji zastanawiali się również, czy Unia Europejska licząca 27 państw członkowskich, a wkrótce więcej, jest w stanie realizować wspólną politykę zagraniczną i czy w ogóle ma w tej dziedzinie spójne interesy. Dyskutowano także tezę, że po zrealizowaniu możliwych do osiągnięcia celów gospodarczych Europejczycy nie są zdolni do pogłębienia integracji.
